Πολλοί από εμάς γνωρίζουμε τα cranberries ως ένα υγιεινό φρούτο- σνάκ ή ως ένα νόστιμο καρύκευμα που συνοδεύει τη χριστουγεννιάτικη γαλοπούλα μας ή ένα κοσμοπολίτικο κοκτέιλ. Μπορεί επίσης να έχετε ακούσει τις θεραπευτικές τους ιδιότητες και ειδικότερα πως προλαμβάνουν την εμφάνιση λοιμώξεων του ουροποιητικού συστήματος.

Αν και αυτό αποδίδεται συχνά ως μύθος, μια νέα ανασκόπηση  δείχνει ότι η κατανάλωση χυμού ή συμπληρωμάτων cranberries μειώνει την πιθανότητα επαναλαμβανόμενων ουρολοιμώξεων για γυναίκες, παιδιά και όσους είναι πιο ευαίσθητοι σε αυτές λόγω ιατρικών διαδικασιών.

Αλλά αυτό δεν ίσχύει για τους ηλικιωμένους, τις έγκυες γυναίκες ή τα άτομα που αντιμετωπίζουν προβλήματα εκκένωσης της κύστης.

Τι είναι τα cranberries – Ποια τα οφέλη του

Τα cranberries ή αλλιως βακκίνια (είναι ένα φρούτο που ανήκει στην ομάδα των μουροειδών. Η ποικιλία Vaccinium oxycoccos καλλιεργείται στην κεντρική και βόρεια Ευρώπη, ενώ η ποικιλία Vaccinum macrocarpon καλλιεργείται σε όλες τις βόρειες Ηνωμένες Πολιτείες, τον Καναδά και τη Χιλή. Σε ορισμένες πηγές η ποικιλία oxycoccus θεωρείται ξεχωριστό γένος από μόνο του.

Τα cranberries μπορούν να εντοπιστούν και σε όξινους βάλτους σε όλες τις ψυχρότερες περιοχές του βόρειου ημισφαιρίου.

Διαθέτουν πλούσια φυτοχημική σύνθεση και έχουν συνδεθεί με πολλαπλά οφέλη για την υγεία του ανθρώπου, για το λόγο αυτό χαρακτηρίζονται από πολλούς και ως «κόκκινος θησαυρός».

Από τα πολύ παλιά χρόνια, τόσο οι καρποί όσο και τα φύλλα του cranberry χρησιμοποιούνταν για καταστάσεις υγείας που αφορούσαν, μεταξύ άλλων, διαταραχές της ουροδόχου κύστης, του ήπατος και του γαστρεντερικού συστήματος. Σήμερα, χρησιμοποιείται κυρίως για την πρόληψη λοιμώξεων του ουροποιητικού. 

Μπορεί να καταναλωθεί φρέσκο, αποξηραμένο ή ως χυμός, καθώς και κατεψυγμένο αλλά και σε κονσερβοποιημένη μορφή. Παράλληλα, κυκλοφορούν διατροφικά συμπληρώματα με κράνμπερι, ενώ το εκχύλισμά του ή συγκεκριμένα από τα συστατικά του χρησιμοποιούνται και σε διάφορα προϊόντα του εμπορίου.

Τι φαρμακευτικές ιδιότητες έχουν τα cranberries;

Οι Πρώτοι Λαοί της Βόρειας Αμερικής γνώριζαν από παλιά τα οφέλη της κατανάλωσης cranberry, συμπεριλαμβανομένων των πλεονεκτημάτων τους για προβλήματα της ουροδόχου κύστης.

Πιο πρόσφατα, στις δεκαετίες του 1980 και του 1990, οι εργαστηριακοί επιστήμονες άρχισαν να εξερευνούν αρκετές εύλογες εξηγήσεις για αυτά τα οφέλη.

Η πιο ευρέως αποδεκτή εξήγηση είναι η υψηλή συγκέντρωση τους στην αντιοξειδωτική προανθοκυανιδίνη.

Τα βακκίνια (Vaccinium macrocarpon) – ιθαγενές φρούτο της Βόρειας Αμερικής – έχουν υψηλή συγκέντρωση προανθοκυανιδίνης, η οποία προστατεύει το φυτό του cranberry από τα μικρόβια.

Οι ερευνητές πιστεύουν ότι η ένωση εμποδίζει επίσης τα πιο κοινά βακτήρια που προκαλούν ουρολοίμωξη – Escherichia coli (E.coli) – να κολλήσουν στο τοίχωμα της ουροδόχου κύστης.

Ήταν αυτή η προφανής ικανότητα που οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι ήταν υπεύθυνη για τις φαρμακευτικές ιδιότητες του cranberry.

Τι λέει η νέα έρευνα

Η ανασκόπηση του Cochrane Review, που δημοσιεύτηκε αυτήν την εβδομάδα, περιλαμβάνει πλέον 50 κλινικές δοκιμές προϊόντων cranberry.

Περισσότεροι από 8.800 άνθρωποι συμμετείχαν στις κλινικές δοκιμές που ανέθεσαν τυχαία σε άτομα να λάβουν είτε προϊόντα cranberry είτε μια εικονική θεραπεία – είτε εικονικό φάρμακο (ουσία που δεν έχει θεραπευτικό αποτέλεσμα) είτε «συνήθης φροντίδα» (όπου οι άνθρωποι μπορεί να λάβουν άλλο προληπτικό προϊόν όπως τα προβιοτικά).

Ο πρόσφατος αυξημένος όγκος αποδεικτικών στοιχείων υψηλής ποιότητας έδειξε ότι τα προϊόντα cranberry λειτουργούν για άτομα που εμφανίζουν υποτροπιάζουσες ουρολοιμώξεις ή είναι ευαίσθητα σε ουρολοίμωξη. Οι υποτροπιάζουσες ουρολοιμώξεις ορίζονται ως δύο ή περισσότερες ουρολοιμώξεις εντός έξι μηνών ή τρεις ή περισσότερες ουρολοιμώξεις εντός ενός έτους.

Τα προϊόντα με Cranberry μειώνουν τον κίνδυνο επαναλαμβανόμενων συμπτωματικών, επαληθευμένων με καλλιέργεια (ελεγμένων σε εργαστήριο) ουρολοιμώξεων σε γυναίκες (κατά 26% περίπου), παιδιά (κατά 54%) και άτομα που είναι επιρρεπή σε ουρολοίμωξη μετά από ιατρικές παρεμβάσεις (κατά περίπου 53%) .

Τα ευρήματα δεν σχετίζονται με άτομα που δεν πάθαιναν ουρολοίμωξη πολύ συχνά αλλά με άτομα που ήθελαν να τα αποφύγουν.

Αυτό που είναι ακόμα ασαφές είναι η σύνθεση και η δοσολογία των προϊόντων cranberry. Τα στοιχεία δεν ήταν σε θέση να διευκρινίσουν εάν τα δισκία ή οι χυμοί cranberry είναι πιο αποτελεσματικά, ποια δόση του cranberry λειτουργεί καλύτερα ή πόσο καιρό χρειάζονται οι άνθρωποι να παίρνουν προϊόντα cranberry για να λάβουν τα πλήρη οφέλη.

Οι κλινικές δοκιμές διέφεραν ως προς τη διάρκεια της κατανάλωσης cranberry, από τέσσερις εβδομάδες έως 12 μήνες.

Μεταξύ των πολλών περίπλοκων ζητημάτων που αντιμετωπίστηκαν σε αυτήν την ανασκόπηση ήταν ποιος χρηματοδότησε κάθε δοκιμή. Κάθε κλινική δοκιμή ταξινομήθηκε είτε ως υποστηριζόμενη από κεφάλαια από εμπορικούς οργανισμούς (όπως οι κατασκευαστές χυμών) είτε ως μη κερδοσκοπικές οργανώσεις (όπως πανεπιστήμια ή νοσοκομεία) που πλήρωσαν για το δικό τους προϊόν cranberry.

Ωστόσο, «δεν βρήκαμε διαφορά στα αποτελέσματα για τις κλινικές δοκιμές που υποστηρίζονται από εταιρείες χυμών σε σύγκριση με εκείνα που πραγματοποιήθηκαν από ακαδημαϊκά ιδρύματα» κατέληξαν οι καθηγήτριες.

Πηγή: news4health.gr